Kamieniołom wapieni w Chelosiowej Jamie Kamieniołom wapieni w Chelosiowej Jamie Kamieniołom wapieni w Chelosiowej Jamie Kamieniołom wapieni w Chelosiowej Jamie

CHELOSIOWA JAMA

Rezerwat przyrody nieożywionej o powierzchni 25,83ha utworzony w 1997r. obejmujący dwa kamieniołomy w Jaworzni. Niegdyś eksploatowano w nich wapienie, a obecnie jest jednym z niewielu miejsc w Górach Świętokrzyskich, gdzie na znacznej przestrzeni zaobserwować można kontakt utworów sfałdowanych w orogenezie waryscyjskiej z pokrywającymi je skałami zaburzonymi podczas ruchów alpejskich. Pospolite są tu także tektoniczne struktury nieciągłe, takie jak spękania ciosowe często zmineralizowane kalcytem i lustra tektoniczne pokryte rysami ślizgowymi.
Wapienie są zwykle jasnoszare i szare, średnioławicowe, przeważnie o bardzo drobnoziarnistym tle skalnym, którego składniki są makroskopowo nierozpoznawalne lub grubokrystaliczne o zatartych kalcytem strukturach pierwotnych w procesie rekrystalizacji i mineralizacji. W niektórych ławicach obecne są szkielety gałązkowych denkowców i ramienionogów. Towarzyszą im warstwy odznaczające się drobną, cienką, nieregularną laminacją przetkane niewielkimi skupieniami krystalicznego kalcytu określane mianem laminitów algowych. Spotkać można także ławice przepełnione gałązkowymi stromatoporoidami z rodzaju Amphipora. Przypowierzchniowe partie niektórych warstw charakteryzują się brekcjową strukturą oraz marglistością. Ławice wapieni są nachylone ku północy pod kątem 25-35°. Wiek tych wapieni nie jest bezpośrednio określony. Podobieństwa wykształcenia litologicznego, zawartość skamieniałości i miejsce wapieni z Jaworzni w rozwoju całego dewońskiego kompleksu węglanowego pozwalają wiązać je z górnym dewonem - franem. Utworzyły się one w płytkiej okresowo wynurzanej lagunie zarafowej.
Na powierzchni wapieni dewońskich rozwinęły się formy krasowe (misy, jamki, wżery), a w ich wnętrzu utworzyły się jaskinie (Pajęcza o długości 1183m oraz najdłuższy system jaskiniowy (3670m) w Górach Świętokrzyskich: Chelosiowa Jama - Jaworznicka). Część próżni i kanałów krasowych doskonale widoczna w północnej ścianie kamieniołomu zachodniego wypełniona jest czerwonymi namułami krasowymi. Znaleziono w nich kości zwierząt czwartorzędowych (sprzed 2,5mln lat). W Chelosiowej Jamie odkryto także namuły zeskalone,
1 Ι 2
źródło informacji
Copyright 2011-2017 bohun.

Wykorzystywanie materiałów zamieszczonych w Geotydzie
bez zgody właściciela praw autorskich jest zabronione.
Geotyda na Facebooku Gmina Wielka Wieś Gmina Alwernia