UZBORNIA

Górujące nad Bochnią wzgórze zlokalizowane w południowej części miasta. W dokumentach wzmiankowana jako Huzbornia, Uzwornia, Rozbornia, co miało nawiązywać do niebezpieczeństw czyhających ze strony legendarnego zbójnika Szyca. W przeszłości znajdowała się tu szubienica, na której tracono przestępców a do lat 60-tych XX wieku - kilkumetrowy nasyp ziemny uznawany za pozostałość po prasłowiańskim kurhanie lub resztkach grodziska. W roku 1949 społeczeństwo Bochni wzniosło pomnik upamiętniający ofiary zbrodni hitlerowskiej z 18 grudnia 1939r. Rozstrzelano wówczas 52 osoby z Bochni i okolic w odwecie za napad Jarosława Krzyszkowskiego i Fryderyka Piątkowskiego na posterunek policji niemieckiej. Naprzeciwko - wraz z gośćmi z Niemiec, Stanów Zjednoczonych, Chorwacji i Słowacji - w 2001r. posadzono dęby wolności, a w maju 2007r. uchwałą Rady Miejskiej w Bochni utworzono na tym terenie park gminny znany pod nazwą "Park Uzbornia" z m.in. restauracjami, boiskami, skateparkiem i amfiteatrem.

Na południowo-zachodnich zboczach wzgórza, w obrębie antykliny Uzborni (południowej części bocheńskiego złoża), powstała kopalnia odkrywkowa mioceńskich gipsów - tzw. gipsołom. Eksploatację prowadzono już w latach 30-tych XIX wieku, a w 1886r. wybudowano młyn do mielenia urobku. Wzrastające zapotrzebowanie na gips palony doprowadziło do postawienia pieca prażalniczego w 1889r. Z początkiem XX stulecia zakład produkował gips surowy mielony, palony mielony rolniczy, palony i mielony murarski, alabastrowy rzeźbiarski oraz chirurgiczny. Gipsownię zamknięto w latach 20-tych XX wieku. Pozostałością po zakładzie są liczne wyrobiska i zagłębienia. W jednym z nich znajduje się figura Najświętszej Marii Panny Niepokalanie Poczętej. Wzniesiono ją na kamiennym postumencie pozorującym skałę z fundacji Marii Maiss jako wotum dziękczynne za uratowanie życia swego dziecka będącego w śmiertelnym niebezpieczeństwie.